W DSK Kancelaria doskonale wiemy, że większość umów o zamówienia publiczne w Polsce, zwłaszcza tych realizowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA), opiera się na Warunkach Kontraktowych FIDIC. To międzynarodowy standard, który – choć modyfikowany przez zamawiających poprzez warunki szczególne – stanowi fundament dla wielu inwestycji.
Czym w ogóle jest FIDIC?
FIDIC można potraktować jako kompleksowy szablon umowy, który przewiduje niemal każdą sytuację, jaka może pojawić się w trakcie realizacji projektu. To również zbiór zasad, które pomagają uporządkować współpracę między inwestorem, nadzorem, wykonawcą i projektantem.
Kluczowe zmiany w procedurze roszczeniowej: GDDKiA i nowe FIDIC 2017
Dla inwestycji realizowanych na rzecz GDDKiA, zmiany wprowadzane przez zamawiającego w Subklauzuli 20.1 Warunków Szczególnych modyfikujących „nowe” Warunki Kontraktu FIDIC (wydanie 2017) w porównaniu do „starych” (wydanie 1999) są istotne, szczególnie w kontekście procedury roszczeniowej, a zwłaszcza uzgadniania lub określania roszczeń.
Terminowość powiadomienia o roszczeniu – bez zmian
Dobra wiadomość jest taka, że w kwestii terminowości złożenia powiadomienia o roszczeniu (Subklauzula 20.1) zarówno „nowe”, jak i „stare” wydanie FIDIC są tożsame. Wykonawcy nadal mają obowiązek powiadomić o wydarzeniu lub okoliczności powodującej roszczenie w ciągu 28 dni od momentu, gdy się o tym dowiedzą lub powinni byli się dowiedzieć. Co ważne, dotyczy to zarówno zdarzeń, które już wpływają na projekt, jak i tych potencjalnych – na przykład zmian w przepisach prawa.
Nowy FIDIC i szczegółowe roszczenie – wyzwanie dla Wykonawców
Jedną z najważniejszych zmian w „nowym” FIDIC-u jest wymóg, aby pełne, szczegółowe roszczenie (składane w terminie 42 dni od okoliczności powodującej roszczenie) zawierało już żądane przedłużenie Czasu na Ukończenie lub zmianę wykonania Wymaganej Minimalnej Ilości Wykonania albo dodatkową płatność. W praktyce może to być problematyczne. O ile dla okoliczności, które już w danej chwili wpływają na prace, oszacowanie tych wartości jest możliwe, o tyle dla zdarzeń, których skutki ujawnią się dopiero w dalszej perspektywie, spełnienie tego wymogu może być wręcz niemożliwe.
Czy termin na złożenie szczegółowego roszczenia jest sztywny?
Co prawda Warunki Kontraktowe FIDIC (w obu wydaniach, w „nowych” zmienione przez Postanowienia Szczególne) przewidują możliwość zmiany terminu złożenia pełnego szczegółowego roszczenia, ale uzależniają ją od akceptacji Inżyniera. Dotychczasowe doświadczenia pokazują, że uzyskanie takiej zgody Inżyniera nie zawsze jest łatwe. Może to postawić wykonawcę w sytuacji, w której nie jest w stanie działać zgodnie z Warunkami Kontraktu z przyczyn od niego niezależnych. Na szczęście, Warunki Kontraktu nie przewidują wprost negatywnych konsekwencji dla wykonawcy w przypadku niezastosowania się do terminu przedłożenia pełnego szczegółowego roszczenia. Może to sugerować, że ten termin ma bardziej „instrukcyjny” charakter.
Podsumowanie
Autorzy Warunków Kontraktowych FIDIC nieustannie dążą do ich ulepszania i dostosowywania do zmieniających się realiów. Jak widać jednak na powyższym przykładzie, nadal zdarzają się pewne niedoskonałości, które mogą stanowić wyzwanie dla wykonawców. W DSK Kancelaria na bieżąco monitorujemy te zmiany i wspieramy naszych klientów w efektywnym poruszaniu się po zawiłościach prawa zamówień publicznych i warunków kontraktowych FIDIC.
Artykuł Problematyczne „pełne szczegółowe roszczenie” w ramach Warunków Kontraktowych dla GDDKiA został opublikowany na portalu Rynek Infrastruktury w dniu 9 maja 2025 roku.
